A brief history of chess - Alex Gendler

A brief history of chess - Alex Gendler

SUBTITLE'S INFO:

Language: Dutch

Type: Human

Number of phrases: 80

Number of words: 685

Number of symbols: 3872

DOWNLOAD SUBTITLES:

DOWNLOAD AUDIO AND VIDEO:

SUBTITLES:

Subtitles prepared by human
00:00
Vertaald door: Annemarie Avezaat Nagekeken door: Peter van de Ven De aanvallende infanterie komt gestaag dichterbij. De olifanten hebben de verdedigingslinie doorbroken. De koning wil vluchten, maar de cavalerie omsingelt hem. Ontsnappen is onmogelijk. Maar dit is geen echte oorlog. En ook niet zomaar een spel. Gedurende de 1500 jaar na het ontstaan, is het schaakspel bekend komen te staan als instrument voor militaire strategie, een metafoor voor menselijke handelingen en een maatstaf voor begaafdheid. De eerste gegevens van het schaakspel dateren uit de 7e eeuw, maar volgens de legende is het spel een eeuw eerder ontstaan. Verondersteld wordt dat toen de jongste Gupta-prins sneuvelde, zijn broer voor hun rouwende moeder een voorstelling van de scène maakte.
01:00
Op een ashtapadabord met 8x8 velden, dat al voor andere spellen werd gebruikt, ontstond een nieuw spel waarin twee elementen centraal stonden: verschillende regels voor het verplaatsen van verschillende stukken, en één koning, wiens lot de uitkomst bepaalde. Het spel werd oorspronkelijk 'chaturanga' genoemd. Dat is Sanskriet voor 'vier divisies'. Door de verspreiding naar het Sassanidische Rijk kreeg het de huidige naam en terminologie: 'schaken' - afgeleid van 'shah' voor koning en 'schaakmat' van 'shah mat', ofwel: 'de koning is hulpeloos.' Na de islamitische verovering van Perzië in de 7e eeuw, werd het schaakspel ingevoerd in de Arabische wereld. Het diende niet alleen meer als een tactisch instrument, maar werd nu ook een rijke bron van poëtisch beeldmateriaal. Diplomaten en hovelingen beschreven politieke macht met schaaktermen. Regerende kaliefen werden zelf fanatieke schakers.
02:03
De historicus al-Mas'udi zag het spel als een eerbetoon aan de vrije wil -- dit in contrast tot kansspelen. In de middeleeuwen bereikte het spel via de zijderoute Oost- en Zuidoost-Azië, waar vele lokale varianten ontstonden. In China werden de schaakstukken geplaatst op het snijpunt van de bordvelden in plaats van erin, zoals in het lokale strategiespel Go. De Mongoolse leider Tamerlane gebruikte een bord met 11x10 velden met veilige velden die 'citadel' werden genoemd. In het Japanse shogi kon de tegenstander de geslagen stukken gebruiken. Maar de moderne vorm van schaken ontstond in Europa. Rond 1000 na Christus was het spel onderdeel van een hoofse opvoeding. Het schaakspel werd gebruikt als een allegorie voor verschillende sociale klassen die hun eigen rol uitvoerden. De stukken werden aangepast op basis van de nieuwe context. In die tijd was de kerk wantrouwig tegenover spellen.
03:06
Moralisten waarschuwden dat hier niet te veel tijd aan mocht worden besteed. Het schaakspel werd zelfs kort verboden in Frankrijk. Maar het spel bleef opkomen en in de 15e eeuw kreeg het de vorm zoals we die nu kennen. De relatief zwakke adviseur werd vervangen door de krachtigere dame, mogelijk vanwege de recente opkomst van sterke vrouwelijke leiders. Deze aanpassing versnelde het spel en doordat andere regels populairder werden, verschenen er artikelen met analyses van gangbare openingen en eindspelen. Zo ontstond de schaaktheorie. De Verlichting bracht het spel van koningshuizen naar cafés. Schaken werd een uitdrukking van creativiteit. Brutale zetten en spectaculaire tactieken voerden nu de boventoon. Deze stijl bereikte zijn hoogtepunt in de onsterfelijke partij in 1851. Adolf Anderssen wist zijn tegenstander schaakmat te zetten
04:07
door zijn dame en beide torens te offeren. Maar de opkomst van officiële wedstrijden aan het einde van de 19e eeuw zorgde ervoor dat strategische berekening de voorkeur kreeg boven spektakel. Door de toenemende competitie kreeg het schaakspel een nieuwe, geopolitieke rol. Tijdens de Koude Oorlog investeerde de Sovjet Unie stevig in het ontwikkelen van schaaktalent en domineerde daarmee de kampioenschappen de rest van de eeuw. Maar de speler die een einde maakte aan de Russische dominantie, was geen burger van een ander land maar een IBM-computer genaamd Deep Blue. Schaakcomputers werden al tientallen jaren ontwikkeld, maar Deep Blue won van Garry Kasparov in 1997 en was de eerste machine die een regerend kampioen versloeg. Tegenwoordig lukt het schaaksoftware keer op keer te winnen van de beste menselijke schakers. Maar net als het spel dat ze meester zijn,
05:08
zijn deze machines producten van menselijke vindingrijkheid. En wellicht zal die vindingrijkheid ons helpen het schaakmat te ontlopen.

DOWNLOAD SUBTITLES: